Słownik Inwestora

Dodano: 9 czerwca 2014

 

A

 

Akcja – papier wartościowy, zaświadczający o udziale jego właściciela w kapitale właścicielskim spółki akcyjnej. Akcja daje jej posiadaczowi prawo uczestnictwa w walnych zgromadzeniach spółki oraz zaskarżania jego uchwał, prawo głosu, prawo poboru akcji nowych emisji, prawo do udziału w zyskach przedsiębiorstwa (dywidendy) oraz prawo do udziału w majątku polikwidacyjnym. Posiada wartość nominalną, nie niższą niż 1 grosz, która pomnożona przez liczbę akcji daje kapitał założycielski spółki. Akcja może posiadać jeszcze dwie ceny: emisyjną i rynkową.

Akcja uprzywilejowana - rodzaj akcji charakteryzujący się przywilejami w stosunku do akcji zwykłych co do prawa głosu, wypłaty dywidendy, podziału majątku w razie likwidacji spółki i ewentualnie pierwszeństwa objęcia akcji nowej emisji. Akcja ta jest zawsze akcją imienną i nie podlega obrotowi na giełdzie.

Akcja na okaziciela - akcja, z której uprawniona jest każda osoba będąca w posiadaniu dokumentu akcji. W przeciwieństwie do akcji imiennych, cechą charakterystyczną akcji na okaziciela jest to, że nie są związane z konkretną osobą, a dane osobowe akcjonariusza nie są przedstawione na dokumencie akcji. Wszystkie akcje dopuszczone do obrotu na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie (GPW), rynku New Connect oraz na Centralnej Tabeli Ofert muszą być akcjami na okaziciela. Ich zbywalność nie może być ograniczona w jakikolwiek sposób.

Akcjonariusz – posiadacz akcji, w przypadku akcji zdematerializowanych właściciel rachunku, na którym są zapisane prawa własności z akcji. W przypadku akcji imiennych nazwisko właściciela akcji imiennych na dokumencie akcji. W przypadku akcji na okaziciela osoba, która posiada dany dokument.

Alternatywny system obrotu (ASO) -organizowany przez firmę inwestycyjną lub podmiot prowadzący rynek regulowany, poza rynkiem regulowanym, wielostronny system kojarzący oferty kupna i sprzedaży instrumentów finansowych w taki sposób, że do zawarcia transakcji dochodzi w ramach tego systemu, zgodnie z określonymi zasadami (art. 3 Ustawy o obrocie).

Analiza fundamentalna - metoda szacowania wartości przedsiębiorstwa stosowana na rynku kapitałowym; wycena następuje na podstawie szeregu informacji zarówno makro jak i mikroekonomicznych takich jak: wartość aktywów, sytuacja makroekonomiczna, poziom stóp procentowych, wyniki finansowe spółki, prognozy rozwoju gospodarki oraz branży w której działa przedsiębiorstwo.

Analiza porównawcza - metoda szacowania wartości przedsiębiorstwa na tle danych przekrojowych sektora bądź poszczególnych spółek z branży.

Analiza portfelowa   -proces mający na celu dobranie odpowiednich instrumentów finansowych oraz ich proporcji do budowanego portfela; wybór dokonywany jest w oparciu o szacowaną stopę zwrotu dla poszczególnych instrumentów i towarzyszący jej poziom ryzyka

Analiza techniczna - metoda oceny perspektyw kształtowania się ceny akcji w przyszłości, bazująca na notowaniach historycznych instrumentu finansowego, kształtowaniu się ich trendu, analizie wskaźników technicznych, wolumenu obrotu i wykresów kursu cen.

Analiza wskaźnikowa - badanie sytuacji finansowej przedsiębiorstw przy użyciu szerokiej gamy wskaźników finansowych; badaniu poddaje się podstawowe obszary finansowe takie jak rentowność, płynność i zadłużenie.

Arbitraż - łączona transakcja giełdowa kupna/sprzedaży towarów lub papierów wartościowych, umożliwiająca uzyskanie zysku bez ponoszenia ryzyka. Istotą arbitrażu jest zauważenie różnicy cen tego samego produktu na różnych rynkach lub na tym samym rynku, ale pod różnymi postaciami. W przypadku, gdy owa różnica jest większa od kosztów transakcyjnych, inwestor kupując produkt na rynku tańszym, a sprzedając na droższym osiąga zysk.

Arkusz zleceń- zestawienie zleceń kupna i sprzedaży na dany papier wartościowy przekazanych na giełdę, uporządkowane zgodnie z wartością i czasem złożenia oferty. Zlecenia kupna od najwyższej ceny do najniższej, zlecenia sprzedaży od najniższej do najwyższej.

 

B

 

Bessa - długotrwała, silna tendencja spadkowa (trend spadkowy) na rynkach kapitałowych. Inaczej rynek niedźwiedzia.

Blue chip - określenie dużej spółki giełdowej, cieszącej się zaufaniem inwestorów i dobrą sytuacją finansową. Spółki blue chips charakteryzują się dużą kapitalizacją i płynnością oraz stosunkowo stabilnym kursem. W Polsce mianem blue chips określa się spółki wchodzące w skład indeksu giełdowego WIG20.

Book-building (budowanie księgi popytu)- metoda ustalania ceny emisyjnej danego waloru; dom maklerski przed przeprowadzeniem oferty, dokonuje rozpoznania rynku, zachęcając inwestorów do podania własnej ceny (w ramach określonych widełek cenowych), po której skłonni są oni nabyć ten papier; zachętą do udziału w book-building są zwykle późniejsze preferencje przy przydziale papieru wartościowego; cena emisyjna akcji ustalana jest po zakończeniu procesu book-buildingu.

 

C

 

Catalyst - rynek nieskarbowych instrumentów dłużnych (obligacji korporacyjnych, komunalnych oraz listów zastawnych), który rozpoczął działalność 30 września 2009 roku.

 

Ceduła GPW - wydawnictwo Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie S.A., które zawiera m.in. informacje dotyczące kształtowania się kursów i obrotów papierów wartościowych notowanych na GPW, działalności GPW, domów maklerskich oraz emitentów papierów wartościowych.

Cena emisyjna - cena akcji spółki obowiązująca w ofercie publicznej na rynku pierwotnym.

Cena/Zysk (skrót: C/Z lub P/E) – podstawowy wskaźnik używany w analizie spółek giełdowych obliczany jako iloraz rynkowej wartości spółki (kapitalizacji) przez sumę jej zysków netto za ostatnie cztery kwartały. Wysoki C/Z sugeruje, że inwestorzy wierzą we wzrost zysków spółki, wskaźnik C/Z powinno się porównywać z innymi spółkami z branży.

Cena/Wartośc Księgowa – (skrót: C/WK lub P/BV) iloraz wartości rynkowej spółki (kapitalizacji)     i jej wartości księgowej.

Certyfikat inwestycyjny - papier wartościowy na okaziciela emitowany przez fundusze inwestycyjne zamknięte. Certyfikaty inwestycyjne są notowane na giełdzie.

Członek giełdy - podmiot prowadzący działalność maklerską, będący akcjonariuszem giełdy i dopuszczony do działania na giełdzie, a w szczególności do zawierania transakcji giełdowych.

 

D

 

Data ważności zlecenia  - ostatni dzień ważności zlecenia na giełdzie.

Day trading – sposób inwestowania polegający na kupowaniu oraz sprzedawaniu instrumentów finansowych (przez osoby stosujące tę technikę tzw. daytraderów) w trakcie tej samej sesji giełdowej, w taki sposób, aby zamknąć wszystkie pozycje przed zakończeniem handlu danego dnia.

Dematerializacja - zamiana formy papieru wartościowego z materialnej (papierowej) na niematerialną (zapis elektroniczny w KDPW). Przedmiotem obrotu na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie mogą być jedynie papiery wartościowe zdematerializowane. Jeśli spółka wycofuje się z giełdy, zazwyczaj zachodzi proces odwrotny i akcje wracają do postaci dokumentu.

Derywaty – inaczej instrumenty pochodne.

Discounted Cash Flows (DCF) - metoda wyceny spółek używana w celu określenia atrakcyjności inwestycji, analiza DCF używa zdyskontowanych prognoz przyszłych wolnych przepływów finansowych do spółki do wyliczenia obecnej wartości przedsiębiorstwa, która podzielona przez liczbę akcji określa teoretyczną przyszłą wartość akcji na rynku wtórnym.

Dywidenda - określona uchwałą walnego zgromadzenia akcjonariuszy spółki część zysku netto spółki przypadająca do wypłaty na jedną akcję. Akcjonariusz otrzymuje dywidendę, jeżeli w dniu ustalenia prawa do dywidendy akcje są jego własnością.

 

E

 

Emisja  - proces wydawania i wprowadzania na rynek nowych akcji przeprowadzany przez spółkę.

Emitent - podmiot wystawiający albo emitujący papiery wartościowe we własnym imieniu.

 

F

 

Fixing - faza sesji giełdowej, podczas której następuje określenie kursu jednolitego i realizacja zleceń.

Free float - liczba akcji znajdująca się w posiadaniu drobnych akcjonariuszy, czyli takich, którzy posiadają do 5% liczby wszystkich wyemitowanych przez spółkę akcji. Zwykle im free float jest mniejszy, tym obrót danym papierem jest mniejszy.

Fundusz inwestycyjny - osoba prawna, której wyłącznym przedmiotem działalności jest lokowanie środków pieniężnych zebranych publicznie lub niepublicznie, w określone w ustawie papiery wartościowe i inne prawa majątkowe.

G

 

Giełda - rynek, na którym sprzedaje się i kupuje aktywa finansowe lub inne towary.

 

Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie (GPW) - najważniejsza instytucja rynku kapitałowego w Polsce. GPW zapewnia koncentrację podaży i popytu na papiery wartościowe będące przedmiotem obrotu na danym rynku w celu kształtowania ich powszechnego kursu, a także bezpieczny i sprawny przebieg transakcji oraz upowszechnianie informacji związanych z obrotem papierami wartościowymi.

Giełda towarowa - miejsce gdzie skupia się podaż i popyt i gdzie kształtuje się cena towaru, w miejscu tym dokonuje się transakcji kupna - sprzedaży towarów masowych (kawa, herbata, inne produkty rolne), kruszców (złoto, metale nieżelazne, szlachetne).

 

H

 

Hossa - długotrwała tendencja wzrostowa na rynku kapitałowym, zwana również rynkiem byka.

 

I

 

Indeks giełdowy - miernik stanu rynku konstruowany najczęściej jako średnia cen akcji wybranej grupy spółek. Indeks WIG - indeks spółek giełdowych. Indeks WIG 20 - indeks największych i najpłynniejszych spółek giełdowych. Indeks mWIG 40 - indeks średnich spółek giełdowych. Indeks sWIG 80 - indeks małych spółek giełdowych.

Instrument finansowy - forma zobowiązania (roszczenia) finansowego jednego podmiotu gospodarczego względem drugiego. Zobowiązanie to może mieć postać zapisu księgowego lub papieru wartościowego. Rodzaje instrumentów finansowych wymienione są w art. 2 ust 1 Ustawy o obrocie.

Instrument pochodny - instrument finansowy, którego istnienie jest uzależnione od instrumentu bazowego, ale który może być przedmiotem samodzielnego obrotu. Cena instrumentu pochodnego jest ściśle powiązana z ceną instrumentu bazowego. Do instrumentów pochodnych zaliczamy: kontrakty terminowe, warranty, opcje.

IPO (ang. Initial Public Offering) - pierwsza oferta publiczna, wprowadzenie do obrotu po raz pierwszy akcji danej spółki.

 

J

 

Jednostka uczestnictwa - część aktywów funduszu inwestycyjnego otwartego. Inwestycja w fundusz inwestycyjny otwarty jest równoznaczna z zakupem jednostek uczestnictwa. Jednostki uczestnictwa w funduszu są na bieżąco wyceniane przez fundusz, dzięki czemu inwestujący jest w stanie określić swój stan posiadania. Jednostki uczestnictwa nie są papierem wartościowym. Są dziedziczne, ale niezbywalne.

 

K

 

Kapitalizacja spółki - wartość rynkowa spółki, wyrażona iloczynem aktualnego kursu giełdowego i liczbą akcji w obrocie.

Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych (KDPW) - powołana przez GPW i Skarb Państwa spółka prowadząca system przechowywania i rejestracji papierów wartościowych znajdujących się w publicznym obrocie.

Kolejna oferta publiczna (SPO ang. Secondary Public Offering) - oferta publiczna papierów wartościowych spółki, której takie same papiery wartościowe były przedmiotem pierwszej oferty publicznej i znajdują się w obrocie giełdowym

Komisja Nadzoru Finansowego (KNF) - sprawuje nadzór nad sektorem bankowym, rynkiem kapitałowym, ubezpieczeniowym i emerytalnym oraz nad instytucjami pieniądza elektronicznego.

Kontrakt terminowy - umowa pomiędzy dwoma stronami, z których jedna zobowiązuje się do kupna, a druga do sprzedaży, w ściśle określonym przyszłym terminie (dniu wygaśnięcia) i po ściśle określonej w momencie zawarcia transakcji cenie, określonej ilości wystandaryzowanego instrumentu bazowego lub dokonania równoważnego rozliczenia pieniężnego.

 

L

 

Limit ceny – parametr w zleceniu maklerskim, za pomocą którego, inwestor precyzyjnie określa cenę, po jakiej chce kupić lub sprzedać dany papier wartościowy. W przypadku kupna jest to cena, powyżej której składający zlecenie nie godzi się na realizację zlecenia, zaś dla zleceń sprzedaży jest to cena, poniżej której inwestor nie jest skłonny pozbyć się papierów.

Linie Trendu - linie wyznaczające kierunek aktualnego trendu na wykresach. Przyjmuje się, że linia trendu wzrostowego powinna być rysowana na wykresie dzięki połączeniu kolejnych, coraz wyższych dołków (linia wsparcia), zaś linia trendu spadkowego - kolejnych coraz niższych szczytów (linia oporu). Przełamanie linii trendu jest jednym z narzędzi wykorzystywanych do określenia zmiany kierunku trendu.

Lock-up akcji - zobowiązanie akcjonariuszy do niezbywania posiadanych przez nich akcji przez ustalony okres czasu.

M

 

Memorandum Informacyjne - dokument opracowany przez emitenta, na podstawie którego KNF dopuszcza dotychczas wyemitowane akcje do obrotu publicznego. Memorandum zawiera informacje na temat emitenta oraz papierów wartościowych przez niego emitowanych.

 

N

 

NewConnect - rynek akcji, oparty na alternatywnym systemie obrotu prowadzonym przez Giełdę Papierów Wartościowych w Warszawie S.A; skupia innowacyjne przedsiębiorstwa, które potrzebują kapitału na dalszy rozwój, nie są jednak w stanie spełnić warunków niezbędnych do dopuszczenia na rynek główny; NewConnect w założeniach jest platformą, z której notowane spółki docelowo zasilą regulowany rynek giełdowy.

NCIndex - indeks alternatywnego systemu obrotu akcji NewConnect; wartość indeksu NCIndex w pierwszym dniu jego obliczania tj. 30 sierpnia 2007 roku wynosiła 100 pkt; w skład NCIndex wchodzą wszystkie spółki notowane na GPW na rynku NewConnect.

Notowania Ciągłe - system notowań, który umożliwia zmiany cen w czasie trwania sesji giełdowej, w zależności od kształtowania się popytu i podaży na dany walor. Aby opisać przebieg sesji notowań ciągłych, trzeba podać przynajmniej cztery ceny: otwarcia, zamknięcia, maksymalną i minimalną.

Notowania Jednolite - system notowań, którego cechą charakterystyczną jest ustalanie jednego kursu dla każdego notowanego papieru wartościowego. Głównym kryterium przy ustalaniu tego kursu, jest maksymalizacja wolumenu obrotów. W uproszczeniu można przyjąć, że kursem dnia jest ogłaszana cena, w przypadku której ilość papierów w obrocie jest największa.

 

O

 

Obligacja - papier wartościowy emitowany w serii, w którym emitent stwierdza, że jest dłużnikiem właściciela obligacji (obligatariusza) i zobowiązuje się wobec niego do spełnienia określonego świadczenia - wypłacania obligatariuszowi określonej sumy pieniędzy - zazwyczaj w określonych przedziałach czasu - oraz do wypłacenia pełnej kwoty pożyczki w terminie wykupu.

Obligacje przychodowe -obligacje, w przypadku których dochód inwestora stanowi udział w zyskach z przedsięwzięcia, które finansowane jest przy pomocy środków pochodzących z emisji tych obligacji. podmiotami uprawnionymi do emisji obligacji przychodowych są jednostki samorządu terytorialnego oraz podmioty prowadzące działalność gospodarczą związaną z wykonywaniem zadań z zakresu użyteczności publicznej.

Obligacje zamienne  -obligacje uprawniające obligatariuszy do zamiany ich na akcje emitenta na określonych warunkach.

Obligacje zerokuponowe - (ang. zero-coupon Bond, discount bond) – rodzaj obligacji, z którymi nie jest związany obowiązek płatności odsetek. Obligacje te są emitowane z dyskontem od ich wartości nominalnej, co oznacza, że cena emisyjna jest niższa od ceny nominalnej.

Obrót pierwotny - rozumie się jako dokonywanie oferty publicznej przez emitenta lub subemitenta usługowego, której przedmiotem są papiery wartościowe nowej emisji, oraz zbywanie lub nabywanie papierów wartościowych na podstawie takiej oferty.

Obrót wtórny - dokonywanie oferty publicznej przez podmiot inny niż emitent lub subemitent usługowy.

Oferta publiczna - udostępnianie co najmniej 150 osobom lub nieoznaczonemu adresatowi w dowolnej formie i w dowolny sposób informacji o papierach wartościowych i warunkach dotyczących ich nabycia, stanowiących dostateczną podstawę do podjęcia decyzji o odpłatnym nabyciu tych papierów wartościowych.

Oferta niepubliczna - udostępnianie oznaczonym osobom w liczbie nie większej niż 149 osobom w dowolnej formie i w dowolny sposób, informacji o papierach wartościowych i warunkach dotyczących ich nabycia, stanowiących dostateczną podstawę do podjęcia decyzji o odpłatnym nabyciu tych papierów wartościowych

Oferujący - podmiot prowadzący działalność maklerską, przeprowadzający ofertę papierów wartościowych emitenta, w przypadku sporządzania prospektu emisyjnego, zwykle pośredniczący też w złożeniu wniosku o zatwierdzenie prospektu do Komisji Nadzoru Finansowego.

Opcja - pochodny instrument finansowy stwierdzający nabycie prawa do zakupu lub sprzedaży po z góry ustalonej cenie w określonym momencie w przyszłości innego papieru wartościowego (instrumentu bazowego) lub dokonania rozliczenia pieniężnego na podstawie wartości instrumentu bazowego. Podstawowe rodzaje opcji to opcja call - która daje nabywcy prawo kupna instrumentu bazowego po z góry ustalonej cenie - oraz opcja put - która daje nabywcy prawo sprzedania instrumentu bazowego po z góry ustalonej cenie. Nabywca opcji płaci premię i do tej kwoty jest ograniczona jego potencjalna strata. Natomiast wystawca opcji otrzymuje premię jednak jego straty mogą być nieograniczone.

Oscylatory - wskaźniki, które pomagają określić, jak silny jest obecny trend i kiedy traci swoje tempo. Działanie oscylatora polega na prezentacji stopnia odchylenia jakiejś wartości (np. tempo) w stosunku do poziomu neutralnego (czyli 0).  W momencie, gdy oscylator będzie miał wartość powyżej np. 80%, inwestorzy będą postrzegać dany instrument za „wykupiony”, co spowoduje utratę tempa wzrostu trendu i jego odwrócenie. W momencie, gdy oscylator będzie miał wartość poniżej np. 20%, inwestorzy uznają dany instrument za „wyprzedany”, co spowoduje utratę tempa spadku trendu i jego odwrócenie.

 

P

 

Papier wartościowy - dokument lub zapis w systemie informatycznym na rachunku papierów wartościowych, który odzwierciedla określone prawa majątkowe; papierem wartościowym są m.in.: akcje, prawa poboru, prawa do akcji, warranty subskrypcyjne, kwity depozytowe, obligacje, listy zastawne, certyfikaty inwestycyjne.

P/E wskaźnik (Price/Earnings) - patrz: Cena/Zysk.

Pierwsza oferta publiczna (IPO) - dokonywana po raz pierwszy oferta publiczna dotycząca określonych papierów wartościowych.

Prawo do akcji (PDA) - instrument finansowy umożliwiający dokonanie sprzedaży akcji nowej emisji przed ich faktycznym wprowadzeniem do obrotu giełdowego. PDA nie powinny być traktowane przez inwestorów tak jak akcje. Wycena tego instrumentu powinna uwzględniać ryzyko związane z ewentualną odmową rejestracji podwyższenia kapitału akcyjnego przez sąd. Niższa wycena PDA jako odpowiednika akcji może wpłynąć na niższą cenę samych akcji, w które PDA zostanie przekształcone po wydaniu przez sąd rejestrowy stosownego postanowienia.

Prawo poboru - przysługujące akcjonariuszowi prawo objęcia akcji nowej emisji, które może być przedmiotem obrotu giełdowego. Umożliwia zachowanie przez dotychczasowych akcjonariuszy proporcjonalnego udziału w kapitale akcyjnym danej spółki w przypadku nowej emisji akcji i podwyższenia kapitału. W celu realizacji prawa poboru akcjonariusz musi w wyznaczonym terminie złożyć zapis na akcje nowej emisji w domu maklerskim gdzie prawa są zapisane. Akcjonariusze niezainteresowani nowo emitowanymi walorami tej spółki mogą zbywać swoje prawa poboru na giełdzie w czasie trwania zapisów, kiedy to również prawa poboru są notowane na giełdzie.

Pre-IPO - oferta o charakterze niepublicznym, która poprzedza planowaną pierwszą ofertę publiczną; zazwyczaj inwestorami są wyspecjalizowane fundusze private equity, oraz inwestorzy indywidualni, którzy dysponują większą wiedzą na temat rynku i są gotowi ponosić większe ryzyko w zamian za możliwość osiągnięcia ponadprzeciętnych zysków.

Prospekt emisyjny - dokument (lub kilka dokumentów) w obszerny sposób opisujący spółkę, jej działalność, rynek, wyniki finansowe, czynniki ryzyka oraz podający szczegóły oferty publicznej; jest on przygotowywany przez spółkę, przy współudziale domu maklerskiego i innych doradców, przed przeprowadzeniem oferty publicznej lub/i wprowadzenia papierów wartościowych do obrotu giełdowego i wymaga zatwierdzenia przez Komisję Nadzoru Finansowego; prospekt powinien być podstawową lekturą każdego inwestora.

 

R

 

Rachunek Inwestycyjny - rachunek Inwestora w biurze maklerskim, na którym zapisywane są posiadane instrumenty finansowe oraz środki pieniężne.

Rozwodnienie kapitału -zmniejszenie procentowego udziału dotychczasowych akcjonariuszy w kapitale spółki w wyniku zwiększenia ogólnej liczby akcji (po emisji nowych akcji).

Rynek kapitałowy - rynek, na którym odbywa się obrót instrumentami finansowymi, prawami majątkowymi oraz instrumentami pochodnymi.

Rynek pierwotny - rynek, na którym następuje sprzedaż papierów wartościowych bezpośrednio przez emitenta lub subemitenta usługowego, której przedmiotem są papiery wartościowe nowej emisji, oraz zbywanie lub nabywanie papierów wartościowych na podstawie takiej oferty. Cenę ustala emitent, a pośrednikiem jest zwykle dom maklerski.

Rynek wtórny - rynek, na którym dokonywane są transakcje papierami wartościowymi w taki sposób, że stroną zbywającą nie jest emitent danego papieru wartościowego.

 

S

 

Skup akcji - nabywanie przez spółkę na własny rachunek akcji własnych, odbywające się w ramach ogłoszonego programu skupu, zazwyczaj w celu późniejszego zaoferowania ich pracownikom lub umorzenia.

 

Split – (podział akcji) wymiana wszystkich akcji danej spółki na proporcjonalnie większą liczbę akcji.

Spółka publiczna - spółka, w której co najmniej jedna akcja jest zdematerializowana (według art. 4 pkt 20 Ustawy o ofercie).

Stopa zwrotu - wyrażony w procentach iloraz zysku do kwoty zainwestowanego kapitału.

Stop loss - zlecenie z limitem aktywacji oraz poleceniem wykonania zlecenia po każdej cenie.

System notowań ciągłych -system, w którym transakcje przeprowadzane są na bieżąco na podstawie spływających od inwestorów zleceń kupna/sprzedaży instrumentów finansowych; przy realizacji zleceń obwiązują priorytety ceny oraz czasu złożonego zlecenia.

System notowań jednolitych – system, w którym zlecenia od inwestorów spływają przez określony czas po którym następuje tzw. fixing tj. ustalenie ceny na podstawie zebranych zleceń; po fixingu przez określony czas można zawierać transakcje po cenie ustalonej na fixingu; możliwe są dwa warianty: notowania z jednym lub dwoma fixingami w ciągu dnia; w tym systemie notowane są akcje spółek o niskiej płynności lub np. będących w upadłości.

 

T

 

Termin wykupu obligacji - termin, w którym wystawiający zobowiązuje się wykupić obligacje, najczęściej po cenie nominalnej wraz z odsetkami.

TKO - Teoretyczny Kurs Otwarcia. Kurs wyznaczany na bieżąco dla danego instrumentu finansowego przez GPW w fazie przed otwarciem (bez zawierania transakcji) na podstawie zleceń, które w danym momencie znajdują się w karnecie.

Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych (TFI) - organ funduszu inwestycyjnego, który zarządza nim i reprezentuje fundusz w stosunkach z osobami trzecimi.

Transakcje pakietowe - transakcja giełdowa zawierana poza systemem notowań ciągłych lub jednolitych. Warunki transakcji pakietowej (minimalna wartość, dopuszczalne odchylenie cenowe) określone są w regulacjach giełdowych.

Trend - kierunek cen na wykresach instrumentów finansowych. Określenie kierunku trendu oraz jego możliwego zachowania w przyszłości jest jednym z głównych celów przyświecających analizy technicznej.

 

U

 

Umowa maklerska - umowa o świadczenie usług brokerskich oraz prowadzenie rachunku papierów

wartościowych i rachunku pieniężnego zawierana pomiędzy inwestorem a domem maklerskim, na podstawie której dom maklerski świadczy usługi związane z obrotem papierami wartościowymi m.in. na GPW w Warszawie.

Ustawa o obrocie -ustawa z dnia 29 lipca 2005 roku o obrocie instrumentami finansowymi.

Ustawa o ofercie - ustawa z dnia 29 lipca 2005 roku o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych.

 

W

 

Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy (WZA) - najwyższy z organów spółki akcyjnej służący realizacji uprawnień akcjonariuszy do kierowania działalnością spółki.

Warrant - instrument pochodny upoważniający jego właściciela do kupna lub sprzedaży określonej liczby walorów po ustalonej cenie i w określonym terminie. Warranty mogą być wystawione na akcje, indeksy giełdowe czy kursy walut obcych. Rozróżniamy warranty call (kupna) i warranty put (sprzedaży).

Wartość nominalna akcji -wielkość kapitału akcyjnego przypadająca na jedną akcję; wartość ta jest ustalana w momencie tworzenia spółki akcyjnej; istnieje możliwość zmiany tej wartości.

Wartość nominalna obligacji - kwota, którą emitent zobowiązany jest zapłacić nabywcy obligacji w momencie jej wykupu.

Widełki - potoczna nazwa dolnego i górnego ograniczenia wahań kursu instrumentu finansowego.

 

Z

 

Zlecenie maklerskie -dyspozycja przekazana przez Dom Maklerski do realizacji na podstawie dyspozycji klienta dotycząca zakupu lub sprzedaży określonego instrumentu finansowego; zawiera m.in.: nazwę lub kod instrumentu finansowego, rodzaj oferty (kupno lub sprzedaż), limit ceny lub polecenie wykonania zlecenia bez określania limitu ceny, liczbę instrumentów finansowych mających być przedmiote m transakcji, termin ważności zlecenia oraz dodatkowe warunki realizacji przyjęte na danym rynku obrotu. Rodzaje zleceń zostały szczegółowo opisane w treści przewodnika.